TÜRKİYE’NİN AY PROJESİ ASYA BASININDA
Hong Kong merkezli South China Morning Post (SCMP), Türkiye’nin Ay araştırmalarına yönelik çalışmalarını gündemine taşıdı. Haberde, ABD öncülüğündeki Artemis Anlaşmaları’na katılan Türkiye’nin, Çin’in Chang’e-8 misyonuyla da bilimsel iş birliği yürüttüğüne dikkat çekildi.
ODTÜ bünyesinde 120’den fazla akademisyen ve öğrencinin katkısıyla geliştirilen iki keşif aracının prototiplerinin tamamlandığı aktarıldı.
AY’DA GÖREV YAPACAK İKİ TÜRK ARACI
CHERI adı verilen keşif araçlarının her birinin 5 kilogramdan hafif ve yaklaşık bir ayakkabı kutusu büyüklüğünde olduğu belirtildi.
Yapay zekâ desteğiyle kendi rotalarını belirleyebilecek araçların, tekerlek yerine J şeklindeki hareketli bacaklarla ilerlemesi tasarlandı. Bu sistem sayesinde Ay’ın engebeli ve kayalık güney kutup arazisinde hareket etmeleri hedefleniyor.
Projede yapay zekâ bilgisayar modülünün Çinli Star Vision şirketi tarafından sağlandığı, diğer parçaların ise yerli imkânlarla geliştirildiği ifade edildi.
AY’IN GÜNEY KUTBUNDA SU İZLERİNİ ARAYACAKLAR
Türk keşif araçlarının, Çin’in Chang’e-8 iniş aracından ayrılarak Ay yüzeyinde araştırma yapması planlanıyor.
Araçlar, gelecekte kurulabilecek Ay üsleri açısından önem taşıyan su izlerini araştıracak ve iniş bölgesinin haritasının çıkarılmasına katkı sağlayacak. Yaklaşık iki hafta görev yapacak şekilde tasarlanan araçlar için Ay gecelerinde eksi 200 derecenin altına düşebilen sıcaklıklara dayanıklılık çalışmaları da sürüyor.
TÜRK ARAÇLARI 2029 VEYA 2030’DA AY’A GİDEBİLİR
Projeyi yürüten ODTÜ Havacılık ve Uzay Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Halil Ersin Söken, Çin ile iş birliğinin 2023 yılında başladığını belirtti.
Türk keşif araçlarının Nisan 2025’te Chang’e-8 misyonu için seçilen 10 uluslararası proje arasında yer aldığı aktarıldı. Çin'in görev takvimindeki erteleme nedeniyle araçların Ay'a gönderilmesinin 2029 veya 2030 yılında gerçekleşmesi bekleniyor.
TÜRKİYE KENDİ AY GÖREVİNE DE HAZIRLANIYOR
Türkiye’nin kendi Ay programı kapsamında ilk uzay aracını 2027 yılının başlarında fırlatmayı hedeflediği de haberde yer aldı. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye’nin kendi Ay görevini gerçekleştiren dokuzuncu ülke olacağını açıklamıştı.
İngiltere merkezli Middle East Eye da Türkiye’nin uzay çalışmalarını ele alarak Ay programının yanı sıra Somali’de kurulması planlanan uzay üssüne dikkat çekti. Haberde, Ay görevi için geliştirilen ekipmanların yüzde 87’sinin yerli üretim olduğu bilgisine de yer verildi.
